ALTIN 461,55
DOLAR 7,8158
EURO 9,4809
BIST 10,5045
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 15°C
Hafif Yağmur

Mayınlı Arazide Dolaşmak – TOTTENHAM ÇOCUKLARI

08.05.2017
526
A+
A-
Mayınlı Arazide Dolaşmak – TOTTENHAM ÇOCUKLARI

Bu konu hakkında yazmak mayınlı arazide dolaşmak gibidir

 

 

Sevgili Dürsaliye Şahan’ın “TottenhamÇocukları” adlı yeni romanı elime geçtiğinde ön sıralara koyayım birkaç ay sonra okurum diye düşünsem de meraktan göz atmaktan kendimi alamadım. Birkaç sayfa okudum. Beklediğimden daha akıcıydı. Elimden bırakamadım. Okudukça şaşkınlığım arttı. Bu gözlemleri nasıl, nerede yapmış Dursaliye Şahan, dedim. Sanki o coğrafyada yaşayan bir insanın zengin anıları, gözlemleriydi okuduklarım. Oysa biliyordum ki yazar “batılıydı”.

Velhasıl romanı birkaç günde bitirdim. Ve son söyleyeceğimi başta söylersem:Damağımda roman tadı kaldı diyebilirim.Zarif bir üslup ve mükemmel betimlemeler. Su gibi akıyor, okunuyor.

Romanın daha girişinde,“Bu konu hakkında yazmak, mayınlı arazide dolaşmak gibidir”, diye düşündüm. Anlatıcının yorumlarına ara sıra itiraz edesim geldi ama bu kadar sansür, oto sansür sorunsalının arasında iyi olmuş dedim. Kim bilir ne kadar tepkiyi göğüslemek zorunda kalmıştır yazar ve muhtemelen yayınevi bulmakta da zorlanmıştır diye düşündüm.

Neye mi itiraz edesim geldi? Örneğin başlarda köy, okul, öğretmen ve çocuklar anlatılırken, yazar neden o coğrafyada anadilin farklı olduğunu, bunun derslerde, başarıda sorun yarattığını bir cümleyle de olsa –monolog veya diyalog içinde- vermemiş dedim. Malum her öğretmen Keko’nun öğretmeni gibi “çocuk sever, insan sever” değil. Kendi aralarında Kürtçe– Arapça konuştukları için onları döven, sıra dayağından geçiren o kadar çok öğretmen hikâyesivar ki. Şahan’ın idealist öğretmen karakteri de, “Deniz Yıldızı” öyküsünde olduğu gibi birkaç çocuğu “kurtarmaya” çalışıyor. Kurtarma’yı tırnak içine aldım. Nedeni “okumanın kurtuluş sayılması” da tartışmaya açık. Birincisi diplomalı işsizler ordusu artıyor bu dünyada. İkincisi kurtulan da sadece kendini kurtarabiliyor. Bu konuda da öğretmenin neler düşündüğünü anlayamıyoruz.

Sonra ilerleyen bölümlerde, “Keko”nun Kürt, köyün de bir Kürt köyü olduğunun altı çiziliyor. Yani çağrışımlarla bize geçen izlenimin adı konuluyor. “Ohh”, diyoruz. Yok sayılmamış. Yazar buna değinmiş. Ki değinmeliydi. Zira betimlediği coğrafya haritada duruyor. Su altında kalmamış. Bu yaşam öyküleri de ortaçağa ait değil. Binlerce yıllık geçmişi olan, 11. yüzyıldan beri birlikte yaşadığımızve halen diliyle – kültürüyle ayakta kalan kadim bir halktan söz ediyoruz.

Roman ilerledikçe yine ara sıra öfkelendiğimiz oluyor. Betimlemelerde sorun yok. Estetik olarak çok iyi ama sahi’liğini sorguluyoruz olayların. Örneğin “Dede” karakterine kadar köyde yani bu Kürt coğrafyasında “hiç iyi insan yok mu, hiç mi iyi gelenek görenekleri yok, sanki herkes kötü, zalim, bu da doğru değil, bu gerçekle bağdaşmaz..” diye düşünmeye başladığımız esnada, yazar bizi duymuş gibi karşımıza “iyi insanı,  Bilge Dede”karakterini çıkarıp bu açığı kapatıyor. Gülistan’ın töre cinayeti tehlikesini göze alıp “aşk”ın peşinden koşması da bu kapsamda değerlendirilebilir.

Askerlerin uyguladığı zulüm de çok iyi anlatılmış. Oğullarının, kızlarının cesedini diğer kardeşler zarar görür diye teşhis etmekten korkan, gözyaşlarını içlerine aktaran insanların dramının betimlendiği bölümleri okurken aklıma Bekir Yıldız’ın öyküleri, özellikle de “Kaçakçı Şahan” geldi.

Ara sıra anlatıcı iki tarafı da eşitlemeye mi çalışmış diye düşündüğüm oldu tabi. Sonra “ama bu roman” deyip,bilgi eksikliğine yordum. Tabi bilmediğim etkenler de yazarın elini bağlamış olabilir diye not düşmeliyim. Ama örneğin yıllarca hapis yatan yazar N. Mehmet Güler’in, (Belge yayınlarından çıkan) romanlarından veya “yandaş” olmayan gazetecilerin raporlarındanbile doğru bilgiye ulaşılabilirdi diye -affınıza sığınarak- not düşmeden geçemeyeceğim.

İstanbul, yatılı okullar, özel okullar, buralarda burslu eğitim gören yoksul, özellikle Kürt çocuklarının yaşadığı travma (romanda yer yer bana zorlama gibi gelen mutlu sona yaklaşılsa bile) iyi anlatılmış. Sınıf çelişkisinin vurgulanması takdire şayan. Bunun yanı sıra özel veya devlet okullarının bir dili, bir halkın kültürünü yok etmede aracı olduğunu biliyoruz. Bu eğitim sistemi uzaktan bakınca iyi görünüyor. Fırsat eşitliği sanılıyor. Ama madalyonun öbür, gerçek yüzü pek bilinmiyor. Ya da çok az insan tarafından biliniyor, sorgulanıyor.

Sonuçta iyi bir roman çıkmış ortaya. Yazarın eline sağlık. Ben bir yazarım, eleştirmen değilim. Bir okuyucu olarak izlenimlerimi yazdım.Şahan’ın yeni çalışmalarını merakla beklemeye devam edeceğim.

Romanda çok beğendiğim imgelerden biriyle bitireyim diyeceklerimi:

“Masalların üzerine hayallerim binince, kanatlarıma yeni yeni tüyler eklendi…”

 

 

Yazar
Yazar
Editörden Yazı Atölyesi, Çağdaş Türk ve Dünya Edebiyatı’nı merkezine alan bir websitesidir. Yazı Atölyesi’ni kurarken, okurlarımızı günümüzün nitelikli edebi eserleriyle tanıtmayı ve tanıştırmayı hedefledik. Yazarlarımız, Yazı Atölyesi’nde, edebiyat, sanat, tarih, resim, müzik vb. pek çok farklı alandan bizlere değer katacağını düşünüyoruz. Bu amaçla, sizlerden gelen, öykü, hikaye, şiir, makale, kitap değerlendirmeleri, tanıtımı ve film tanıtım yazıları, anı ve edebiyata ilişkin eleştiri yazılarla, eserlerinize yer veriyoruz. Böylelikle kitaplarınızla eserlerinizin yer aldığı Yazı Atölyesi’nde, dünya çağdaş edebiyatı ile sanatın pek çok farklı alanında değer katacağına inanıyoruz. Katkılarınızdan dolayı teşekkür ederiz.   http://yaziatolyesi.com/    Editör: Hatice Elveren Peköz   Email: yaziatolyesi2016@gmail.com haticepekoz@hotmail.com   GSM: 0535 311 3782  -------*****-------  
YAZARA AİT TÜM YAZILAR
BİR YORUM YAZIN
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.